Welcome, reader! According to Antony Hegarty in this second decade of the new century our future is determined. What will it be? Stays all the same and do we sink away in the mud or is something new coming up? In this blog I try to follow new cultural developments.

Welkom, lezer! Volgens Antony Hegarty leven we in bijzondere tijden. In dit tweede decennium van de eenentwintigste eeuw worden de lijnen uitgezet naar de toekomst. Wat wordt het? Blijft alles zoals het is en zakken we langzaam weg in het moeras van zelfgenoegzaamheid of gloort er ergens iets nieuws aan de horizon? In dit blog volg ik de ontwikkelingen op de voet. Als u op de hoogte wilt blijven, kunt u zich ook aanmelden als volger. Schrijven is een avontuur en bloggen is dat zeker. Met vriendelijke groet, Rein Swart.

Laat ik zeggen dat literaire kritiek voor mij geen kritiek is, zolang zij geen kritiek is op het leven zelf. Rudy Cornets de Groot.

Do not go gentle into that good night, Old age should burn and rage at close of day; Rage, rage against the dying of the light. Dylan Thomas.

Het is juist de roman die laat zien dat het leven geen roman is. Bas Heijne.

In het begin was het Woord, het Woord was bij God en het Woord was God. Johannes.



dinsdag 2 oktober 2012

Paul Verhoeven over Volgens Verhoeven, VPRO-boeken, 30 september 2012


Behalve filmmaker is Paul Verhoeven een fervent filmfan. Biograaf Rob van Scheers maakte samen met hem een boek, opgedragen aan Alfred Hitchcock, waarin hij films analyseert. Tegelijk is dit zijn filmgeschiedenis.

Brands refereert aan de eerste zin van het boek, waarin staat dat het allemaal de schuld is van ome Arie. Die kwam uit Indië en gaf Paul een filmcamera, waarmee hij zijn sigaar rokende vader vastlegde. Het idee om filmmaker te worden kwam pas later, tijdens zijn studie wiskunde, waarmee hij niets verzinnen kon. Eerst maakte hij filmpjes met vrienden. Bij de marine manoeuvreerde hij zich in het filmdepartement.

De basis van het boek was een serie in de Volkskrant, zegt Rob van Scheers. Ze zagen zo’n zestig films, eerst in Los Angeles, later in Den Haag. Verhoeven zegt dat hij een goed geheugen heeft voor beelden die indruk op hem maakten. Het eerste onuitwisbare beeld kwam uit een film Butt Abbott Lou Costello Meet Frankenstein (1948). De kist die verschuift hield hem nog dagenlang uit zijn slaap.

We zien een fragment uit The Gold Rush (1925), waarin Charlie Chaplin vanwege de honger zijn schoen gaat opeten. Rob van Scheers zegt dat deze film uniek is in de filmgeschiedenis. Verhoeven werkt net als Chaplin of Ingmar Bergman met een vaste crew. Je weet wat je kunt en durft te vragen, zegt hij. Vaak gaat het om ontkleding of geweld. Hij zou geen film maken over kinderen die geweld ondergaan, want dat is de goden verzoeken.

Lawrence of Arabia (1962) is de favoriete film van Verhoeven. Van Scheers wijst op het aspect van de eenzaamheid in de woestijn. Volgens Verhoeven leidt de stilte tot bijzondere gewaarwordingen. De profeten hoorden de stem van God. Verhoeven zag de film met scenarioschrijver Jan van Maastricht. Samen maakten ze korte films, tot Jan in 1964 onverwacht zelfmoord pleegde. Pas in de marine nam Verhoeven de camera weer op.

Het fragment uit Vertigo (1958) van Hitchcock, die inmiddels is uitgeroepen tot de beste film aller tijden, betreft de hoogtevrees scène. Van Scheers zegt dat de films van Hitchcock zich niet als kunst aankondigden maar het toch zijn. Verhoeven legt uit dat het plot helpt om de kijker te boeien, maar dat het niet te sterk mag zijn. Hitchcock met zijn eigen beeldidioom overlaadde het plot zodat het kunst werd. Toch kreeg hij nooit een Oscar.

Het laatste fragment komt uit The General (1926) van Buster Keaton. Die haalt zelf vanaf de voorkant van een trein balken van de rails, die daar uit protest zijn opgeworpen. Brands spreekt over zijn eidetische vermogen. Verhoeven kent het gevoel dat hij zich afsluit en alles wegvalt. Van Scheers zegt dat Keaton anders dan Chaplin met mechanica werkte. Verhoeven ziet in hem een onhandige maar intelligente jongen. Van Scheers: met sprankelende ogen, die heel bijzonder waren in films van die tijd. Verhoeven: Carice van Houten schrijft in haar Voorwoord van het boek dat het allemaal in de ogen zit.

Tenslotte vraagt Brands aan Verhoeven welke film hij nog zou willen maken.
Verhoeven: een komedie met Nederlandse acteurs en actrices.
Van Scheers: Bergman-achtig.
Verhoeven: maar dan van deze tijd.   

Geen opmerkingen:

Een reactie plaatsen