Welcome, reader! According to Antony Hegarty in this second decade of the new century our future is determined. What will it be? Stays all the same and do we sink away in the mud or is something new coming up? In this blog I try to follow new cultural developments.

Welkom, lezer! Volgens Antony Hegarty leven we in bijzondere tijden. In dit tweede decennium van de eenentwintigste eeuw worden de lijnen uitgezet naar de toekomst. Wat wordt het? Blijft alles zoals het is en zakken we langzaam weg in het moeras van zelfgenoegzaamheid of gloort er ergens iets nieuws aan de horizon? In dit blog volg ik de ontwikkelingen op de voet. Als u op de hoogte wilt blijven, kunt u zich ook aanmelden als volger. Schrijven is een avontuur en bloggen is dat zeker. Met vriendelijke groet, Rein Swart.

Laat ik zeggen dat literaire kritiek voor mij geen kritiek is, zolang zij geen kritiek is op het leven zelf. Rudy Cornets de Groot.

Do not go gentle into that good night, Old age should burn and rage at close of day; Rage, rage against the dying of the light. Dylan Thomas.

Het is juist de roman die laat zien dat het leven geen roman is. Bas Heijne.

In het begin was het Woord, het Woord was bij God en het Woord was God. Johannes.



vrijdag 4 november 2016

Best of enemies (2015), documentaire van Morgan Neville en Robert Gordon


Televisiedebatten in 1968 leggen breuklijnen in Amerikaanse maatschappij bloot

De lange documentaire Best of enemies gaat over de televisiedebatten die Gore Vidal en William F. Buckley jr. met elkaar voerden rond de presidentsverkiezingen van 1968. Deze werden uitgezonden door ABC, die een kleinere speler was naast NBC en CBS. De bedoeling was om deze zender met de tien debatten tussen twee kemphanen meer aanzien te geven. Die opzet lukte, al kwam het tussen Vidal en Buckley nooit meer goed. Morgan Neville en Robert Gordon knopen beschouwingen over de debaters en de tijdgeest vast aan de debatten.

De documentaire is historisch van belang omdat zich rond deze verkiezingen een waterscheiding in de Verenigde Staten voltrok. Na de dood van Marten Luther King en Robert Kennedy groeiden de Democraten en de Republikeinen steeds verder uit elkaar. De vraag was of het land diende te veranderen of dat het bereikte met hand en tand verdedigd moest worden. De polemiserende schrijver Vidal stond daarbij lijnrecht tegenover Buckley die de oprichter van de conservatieve stroming werd met het tijdschrift National Review en daarmee in de jaren tachtig het pad baande voor Ronald Reagan.

In een tijd waarin het Amerikaanse volk nog veel vertrouwen had in het televisienieuws en men de controverse niet zocht, sloegen de televisiedebatten tussen Vidal en Buckley als een bom in. Vidal had zich goed voorbereid, Buckley liet het vooralsnog aankomen op zijn retorisch talent. Vidals roman Myra Breckenridge, die net was uitgekomen en die de seksuele verhoudingen afstofte en duidelijk maakte dat seks vooral macht was, was tegen het zere been van de puriteinse Buckley. De twee stonden dan ook voor twee zeer verschillende leefstijlen: de liberale en de conservatieve. Hun antipathie dateerde al van eerder. Vidal had Buckley al eens in een televisieprogramma bespot, Buckley maakte zijn naam waar met zijn programma Firing Line waarin hij vanaf 1966 prominente Democraten als Norman Mailer en Mohammed Ali aan de tand voelde.

In het eerste debat stelde Vidal de hebzucht van de Republikeinen aan de kaak. Buckley liet zich niet uit de tent lokken en stelde dat de VS juist door zijn rijkdom goed voor armen kon zorgen. Voorafgaande aan het tweede debat stortte de studio, die gebouwd was op het terrein van de Republikeinse Conventie in Miami Beach, in, maar nadat die weer hersteld was, kon men een debat horen over de noodzaak of overbodigheid van staatsinvloed. Vidal had de oneliners die hij tijdens het debat gebruikte, al uitgeprobeerd op journalisten. Dat hij homoseksualiteit normaal achtte, zoals hij al in 1948 stelde in zijn romanThe city and the pillar was een doorn in het oog van Buckley. In het derde debat verweet Vidal Buckley zijn zucht naar oorlog. Daarin werden breuklijnen zichtbaar in de maatschappij die sindsdien alleen maar dieper zijn geworden.

Orde en gezag vormde een belangrijk onderwerp in het vierde debat. Buckley stelde daarin dat vrijheid nu eenmaal ongelijkheid voortbrengt. Vidal verweet hem dat hij niet in democratie geloofde. In het toneelstuk The best man (1960) stelde Vidal zich op tegen een politieke dynastie. Zelf was hij verbonden met de clan van de Kennedy’s tot hij in aanvaring kwam met Robert, die Vidal als concurrent zag voor het presidentschap. Vidal haakte af nadat hij verkiezingen verloor en zette zich verder aan het schrijven in zijn huis op een rots boven de Italiaanse kust.

Voor het zevende debat verhuisde men naar Chicago waar de Democratische Conventie werd gehouden. Hubert Humphrey en Eugene McCarthy streden om het leiderschap van de partij. Demonstraties waren aan de orde van de dag en werden met traangas bestreden. Buckley liet Vidal een brief zien van Robert Kennedy waarin hij zich kritisch uitlaat over Vidal, maar die zei slechts dat hij de brief op echtheid zal onderzoeken.
In het achtste debat ging het om de oorlog in Vietnam. De debaters stonden lijnrecht tegenover elkaar. Vidal verdedigde in het negende debat dat demonstranten in Chicago de vlag van de Vietcong meevoerden. Zij waren volgens de wettige vertegenwoordigers van hun land. Het leidde tot een scheldpartij waarop Buckley boos de studio verliet. De epiloog was een voorbode voor een tijd waarin de richtingen uiteen gingen.

Hun twist kreeg nog een staart in het tijdschrift Esquire. Het artikel On experiencing Gore Vidal werd gevolgd werd door A distasteful encounter with William F. Buckley, waarin Vidal Buckley van homoseksualiteit verdenkt. De vete eindigde pas na rechtszaken die drie jaar duurden, maar de pijn bleef, vooral bij Buckley. De ideologische stellingname van Vidal legde het af tegen de neoliberale tijdgeest, waarin Ronald Reagan naar voren kon komen. Vidal schreef eerder de roman Burr (1973) waarin de hoofdpersoon veel op Buckley lijkt, maar later raakten zijn romans ook uit de mode. Morgan Neville en Robert Gordon verwijzen naar het gedicht The snowman van Wallace Stevens, dat eindigt met de regel: Nothing that is not there and nothing that is. 

Hier de trailer.

Geen opmerkingen:

Een reactie plaatsen