Welcome, reader! According to Antony Hegarty in this second decade of the new century our future is determined. What will it be? Stays all the same and do we sink away in the mud or is something new coming up? In this blog I try to follow new cultural developments.

Welkom, lezer! Volgens Antony Hegarty leven we in bijzondere tijden. In dit tweede decennium van de eenentwintigste eeuw worden de lijnen uitgezet naar de toekomst. Wat wordt het? Blijft alles zoals het is en zakken we langzaam weg in het moeras van zelfgenoegzaamheid of gloort er ergens iets nieuws aan de horizon? In dit blog volg ik de ontwikkelingen op de voet. Als u op de hoogte wilt blijven, kunt u zich ook aanmelden als volger. Schrijven is een avontuur en bloggen is dat zeker. Met vriendelijke groet, Rein Swart.

Laat ik zeggen dat literaire kritiek voor mij geen kritiek is, zolang zij geen kritiek is op het leven zelf. Rudy Cornets de Groot.

Do not go gentle into that good night, Old age should burn and rage at close of day; Rage, rage against the dying of the light. Dylan Thomas.

Het is juist de roman die laat zien dat het leven geen roman is. Bas Heijne.

In het begin was het Woord, het Woord was bij God en het Woord was God. Johannes.



woensdag 28 december 2016

Geldscheppers, Tegenlicht, 27 november 2016


Nieuw economisch beleid gaat gepaard met geldverkwisting

Geld heeft meerdere gezichten, zegt economisch journalist van NRC Willem Schinkel (zie foto), die deze Tegenlicht uitzending onder regie van Martijn Kieft aan elkaar praat. De euro regelt het betalingsverkeer in de reële economie maar vormt tegelijk een monetair middel om de huidige kapitalistische economie in stand houden. Schinkel is niet tegen het huidige systeem, al moeten wel de scherpe randjes eraf. Tegelijk erkent hij dat het allemaal anders moet. De geldschepperij is een manier om tijd te kopen tot we weten hoe.

De bijna futuristische uitzending, waarin af en toe een balkje te zien is, waarop getoond wordt hoeveel euro’s de ECB uitgeeft om de economie te redden – ook te zien op de site van Tegenlicht, de geldstroom gaat dag en nacht door – gaat over de effecten en de risico’s van het nieuwe beleid van de ECB, die eerder voorstander was van het aanhalen van de buikriem maar inmiddels de riemen heeft losgegooid en elke maand tachtig miljard - de waarde van de huizen in Amsterdam volgens Schinkel - in de markt pompt. Volgens een andere vergelijking van Schinkel kan dit een manier zijn om een oud paard nog eenmaal van energie te voorzien voordat het straks uitgeput ter aarde stort.

Schinkel stelt dat mensen over het algemeen weinig merken van de miljardeninjectie. Hij ij bezoekt de kraam van een haringboer en vraagt hem of hij al iets merkt van de financiële koers van het ECB onder Mario Draghi. Dat is nauwelijks het geval. Sparen rendeert dit en daarom maakt de man zijn winst maar op.

Een medewerker van De Nederlandse Bank laat zien hoe het scheppen van geld in zijn werk gaat. Met een simpele muisklik wordt nieuw geld overgemaakt naar een verkoper van obligaties. Volgens Schinkel wordt er in economenland druk gediscussieerd over het paardenmiddel. De bedoeling is de reële economie door monetair beleid te beïnvloeden, maar de resultaten zijn vooralsnog matig.

Een medewerker van ABN/AMRO zegt dat men vroeger een directeur zoals Draghi in de gevangenis zou opsluiten of anders in een psychiatrische inrichting. Een Nederlandse vermogensbeheerder legt uit dat men de koerswinst op obligaties inzet om nieuwe beleggingen te doen en dat er weinig geld in bedrijven geïnvesteerd wordt, zoals het ECB graag ziet.

De Engelse econome Ann Pettifor zegt dat hierdoor de reële economie verandert in een rentenierseconomie. Waarom zou je geld investeren in een bedrijf als je het net zo gemakkelijk vanuit je luie stoel kan verdienen? Ze wijst op de steun aan bedrijven van het type donutketen dat alleen in Engeland te vinden is en verder niet op het vasteland van Europa. Zoiets kan nooit de bedoeling zijn van het ECB. Verder weten grote bedrijven bij god niet waarin ze moeten investeren. Google heeft vele miljarden vastgezet waarmee het niets doet. Schinkel, nog steeds in de paardensfeer, zegt dat men een paard wel naar het water kan leiden, maar het niet kan dwingen te drinken.

Lord Adair Turner legt uit dat de schuld rondgaat door de economie. De toestand wordt geconsolideerd door de rente laag te houden, geld te scheppen en/of af te schrijven, maar de schuld verdwijnt niet zomaar. Met de huidige beleid neemt de ongelijkheid tussen arm en rijk alleen maar toe. Pettifor vreest dat de burger door het gebrek aan herstel in opstand komt en aanklopt bij populisten.

Als Draghi een toespraak houdt is de aandacht meteen groot want zijn woorden hebben direct effect op de geldhandel. Op een congres voor financiers in Frankfurt spreekt hij over voortzetting van het huidige beleid, al wordt de grootte van de geldstroom enigszins verkleind. Schinkel legt aan Kieft uit dat er geen terugweg meer mogelijk is, ook al morren de Nederlanders en de Duitsers over de enorme geldverspilling.

Volgens Schinkel zou men ook kunnen investeren in onderwijs of onderzoeksprojecten. Pettifor wijst op de jaren vijftig toen Roosevelt werkgelegenheidsprojecten startte. Zelf denk ik dat men het geld beter kan gebruiken om een basisinkomen in Europa in te stellen en ondertussen na te denken over andere manieren om het economisch leven in te richten.

Hier meer informatie op de site van Tegenlicht.

Geen opmerkingen:

Een reactie plaatsen