Welcome, reader! According to Antony Hegarty in this second decade of the new century our future is determined. What will it be? Stays all the same and do we sink away in the mud or is something new coming up? In this blog I try to follow new cultural developments.

Welkom, lezer! Volgens Antony Hegarty leven we in bijzondere tijden. In dit tweede decennium van de eenentwintigste eeuw worden de lijnen uitgezet naar de toekomst. Wat wordt het? Blijft alles zoals het is en zakken we langzaam weg in het moeras van zelfgenoegzaamheid of gloort er ergens iets nieuws aan de horizon? In dit blog volg ik de ontwikkelingen op de voet. Als u op de hoogte wilt blijven, kunt u zich ook aanmelden als volger. Schrijven is een avontuur en bloggen is dat zeker. Met vriendelijke groet, Rein Swart.

Laat ik zeggen dat literaire kritiek voor mij geen kritiek is, zolang zij geen kritiek is op het leven zelf. Rudy Cornets de Groot.

Do not go gentle into that good night, Old age should burn and rage at close of day; Rage, rage against the dying of the light. Dylan Thomas.

Het is juist de roman die laat zien dat het leven geen roman is. Bas Heijne.

In het begin was het Woord, het Woord was bij God en het Woord was God. Johannes.



dinsdag 28 februari 2017

Erik Jan Harmens over Pauwl, VPRO Boeken, 26 februari 2017


Persoonlijke ervaring met autisme leidt tot roman erover.

Erik Jan Harmens vertelde een jaar geleden al in Nooit meer slapen tegen Pieter van der Wielen over zijn autistische zoon Julian die toen veertien jaar oud is. Het gesprek ging toen over zijn roman Hallo muur. Inmiddels ligt er bij Carolina Lo Galbo een nieuwe roman op tafel, Pauwl, over een 47 jarige man met autisme.

Lo Galbo refereert meteen aan de inmiddels zestienjarige Julian en hoopt niet dat de gewelddadige 49 jarige hoofdpersoon uit Pauwl zijn voorland voor zijn zoon is. Ze wil weten waarom hij deze man als hoofdpersoon gekozen heeft.
Harmens zegt dat hij eerder een boek over zijn zoon wilde schrijven maar dat zijn toenmalige echtgenote Gitta Veraart daar al mee bezig was, zodat hij het idee parkeerde en eerst Hallo muur schreef. Daarna pakte hij het idee weer op. Zijn roman ging deels over zijn zoon en deel over een fictief persoon, maar Julian vond dat onduidelijk, waarop Harmens zich alleen richtte op de fictieve man.

Lo Galbo vraagt of het gewelddadige van de man met zijn autisme te maken heeft of in zijn karakter zit.
Harmens meent dat het eerste het geval is. De man draagt oorkappen om het lawaai uit zijn omgeving buiten zich te houden. Iemand met deze stoornis heeft moeite met informatieverwerking. Als de informatie teveel wordt, ontstaat kortsluiting. Hij trekt zich niet in zichzelf terug maar slaat om zich heen. Hij wil zelfs echt een ander doodmaken. Zoiets is leuk om te beschrijven, maar moet wel gedoseerd worden om er geen slapstick van te maken. Hermens wilde de man met compassie beschrijven. Het is niet moeilijk zo’n man weer tot kalmte te manen. Net als bij Julian volstaat een time out.

Lo Galbo vraagt of hij een prototype wilde neerzetten.
Harmens zegt dat het een prototype is dat niet zo vaak voorkomt. Vaak worden mensen met autisme voorgesteld als onbereikbaar of geniaal zowel Rainman maar deze man is een gewoon mens die net als Julian probeert overzicht over zijn leven te krijgen, hetgeen tot mislukken gedoemd is.

Lo Galbo vraagt of Julian mee had gewild naar de studio.
Harmens was er trots op dat zijn zoon bij een ander ging gamen. Dat is een teken van zelfstandigheid. Hij vond de roman in ieder geval grappig en respectvol.

Lo Galbo denkt dat het lastig is de opvoeding van iemand met autisme in goede banen te leiden.
Harmens zegt dat hij weinig tijd had om te reflecteren over de juiste aanpak. Er moest gehandeld worden. De communicatie met Julian was heel anders dan met zijn twee jaar oudere zus. De laatste reageerde op koeien als ze door de weilanden fietsten, terwijl Julian dat niet deed. Alleen op ooghoogte was hij aanspreekbaar. Julian had ook een andere houding tegenover knuffelen. Hij reageerde daar stug op. Harmens volgde met andere ouders die in hetzelfde schuitje zaten, een cursus om met hun kind te leren communiceren.

Lo Galbo las dat ouders vaak weinig van hun kind terugkrijgen.
Harmens zegt dat hij pas in een later stadium meer terugkreeg. Hij is daar blij mee want er zijn ook ouders die nooit wat terugkrijgen. In de roman is de man meer verknocht aan zijn reptiel dan aan familie, want zo’n beest is stoïcijns en voorspelbaar. Hij heeft de behoefte aan een dwanghandeling om rustig te worden en leert om in plaats van overal aan te likken, aan zijn middenhandsbeentje te likken. Julian maakt rasters met vakjes die hij uit kan zetten als de inhoud hem niet bevalt. Iedereen heeft misschien wel van die tics. Harmens vertelt dat zijn opa controle hield door in de NCRV gids te noteren hoe het weer was tijdens de programma’s die hij keek en de gidsen in de schuur te bewaren.

Hier mijn verslag over Hallo muur.

Geen opmerkingen:

Een reactie plaatsen