Welcome, reader! According to Antony Hegarty in this second decade of the new century our future is determined. What will it be? Stays all the same and do we sink away in the mud or is something new coming up? In this blog I try to follow new cultural developments.

Welkom, lezer! Volgens Antony Hegarty leven we in bijzondere tijden. In dit tweede decennium van de eenentwintigste eeuw worden de lijnen uitgezet naar de toekomst. Wat wordt het? Blijft alles zoals het is en zakken we langzaam weg in het moeras van zelfgenoegzaamheid of gloort er ergens iets nieuws aan de horizon? In dit blog volg ik de ontwikkelingen op de voet. Als u op de hoogte wilt blijven, kunt u zich ook aanmelden als volger. Schrijven is een avontuur en bloggen is dat zeker. Met vriendelijke groet, Rein Swart.

Laat ik zeggen dat literaire kritiek voor mij geen kritiek is, zolang zij geen kritiek is op het leven zelf. Rudy Cornets de Groot.

Do not go gentle into that good night, Old age should burn and rage at close of day; Rage, rage against the dying of the light. Dylan Thomas.

Het is juist de roman die laat zien dat het leven geen roman is. Bas Heijne.

In het begin was het Woord, het Woord was bij God en het Woord was God. Johannes.



maandag 25 mei 2015

Hoe echt is echt, Tegenlicht, 9 maart 2014



Het nieuwe echt kent zijn eigen waarheid

De grens tussen echt en onecht vervaagt in onze digitale wereld steeds meer. Een foto kan gemakkelijk bewerkt en veranderd worden, waardoor het beeld van de werkelijkheid gewijzigd wordt. Wat gebeurt er dan met de waarheid? Regisseuse Bregtje van der Haak gaat uit op onderzoek om een antwoord te vinden op deze belangrijke vraag.

Filosoof Koert van Mensvoort heeft niet veel moeite met het vervagen van bovengenoemde grenzen en praat de verschillende onderdelen aan elkaar. Hij ontwikkelde zelf het memory spelletje Fake for real met plaatjes die niet hetzelfde zijn, maar wel veel op elkaar lijken zoals een blad en een wandelende tak. Ook is er een foto van Time en Newsweek met dezelfde kop van O.J. Simpson op de omslag, de eerste als zwarte, de ander als een gekleurde man. De eerste kop moest verwijderd en daarmee een hele editie vernietigd.  

Taiwan is in digitaal en technologisch opzicht vooruitstrevend. In Taipei bevindt men zich in de frontlinie van het nieuwe echt. Het schilderij Het meisje met de parel van Vermeer wordt daar op een hightech manier getoond. De artificiële weergave van het authentieke schilderij heeft zijn nut als als het oorspronkelijke kunstwerk niet te krijgen is of als dat te kwetsbaar zou zijn om te vervoeren. Een Nederlandse vertegenwoordiger raadt het publiek aan het echte schilderij in het Mauritshuis te gaan bewonderen, vindt dat de replica weer andere kwaliteiten heeft, zoals kunsthistorica Fang-yin Lin laat zien. Zij was verantwoordelijk voor de digitalisering van de collectie in een belangrijk museum in Taiwan en kan daardoor oude periodes met een tijdsmachine weer tot leven brengen. Ze meent dat de grenzen tussen echt en onecht in het digitale tijdperk onvermijdelijk zullen vervagen. In de journalistiek is dit een groter probleem dan in de kunst.

De online krant Next Media maakt animaties voor Reuters en Al Jazeera omdat een video gemakkelijker te verteren zou zijn dan platte tekst. Met animaties voegt men het ontbrekende toe. Dit vereist journalistieke vaardigheid, zegt een topman. Acteurs spelen de benodigde scènes die digitaal ingevoerd worden. De topman schat dat deze techniek in twee jaar tijd zo realistisch zal zijn dat het verschil met de werkelijkheid niet meer waar te nemen is.

Op een legerbasis in Duitsland worden oorlogstrauma’s met een virtuele therapie behandeld. Een militair die uitgezonden was naar Afghanistan beleeft opnieuw de verschrikkingen die hij ervaarde. Daarbij worden zelfs geuren ingezet zoals die van buskruit en gesmolten rubber. Van Mensvoort noemt in dit verband de Google Nose waarmee men een geurenspoor kan volgen.  

De Amerikaanse journaliste Nonny de la Peña (zie foto) leerde het vak bij Newsweek en probeert het nieuws als een virtuele ervaring te brengen. Immersive journalism heet haar tak van sport. Ze experimenteerde met opnames uit Guantanamo Bay omdat de gevangenis ontoegankelijk is voor het publiek. Ze kan een geïnteresseerde laten beleven wat er gebeurde tijdens de marathon van Boston, die in een drama eindigde. Een modelleerteam maakt avatars van bekende personen. De la Peña schiet in een pak waarmee ze zich op afstand lichamelijk kan tonen. Ze weet dat dit soort ontwikkelingen misbruikt kan worden en vindt dat journalisten daarop bedacht moeten zijn. Ze denkt wel dat het virtuele lichaam iets voor de massa wordt. Een volgende stap zou zijn om met simulaties nieuwe ervaringen op te doen.

Van Mensvoort stelt tenslotte dat men niet blind de toekomst in moet gaan, maar dat de technologie veel te bieden heeft en dat er in het verleden net zo goed uit werd gegaan van constructies. De werkelijkheid is natuurlijk een gecompliceerd begrip. Het nieuwe echt kent zijn eigen waarheid.

Hier meer informatie over deze aflevering op de site van Tegenlicht, hier het spelletje Fake for real.

Geen opmerkingen:

Een reactie plaatsen