Welcome, reader! According to Antony Hegarty in this second decade of the new century our future is determined. What will it be? Stays all the same and do we sink away in the mud or is something new coming up? In this blog I try to follow new cultural developments.

Welkom, lezer! Volgens Antony Hegarty leven we in bijzondere tijden. In dit tweede decennium van de eenentwintigste eeuw worden de lijnen uitgezet naar de toekomst. Wat wordt het? Blijft alles zoals het is en zakken we langzaam weg in het moeras van zelfgenoegzaamheid of gloort er ergens iets nieuws aan de horizon? In dit blog volg ik de ontwikkelingen op de voet. Als u op de hoogte wilt blijven, kunt u zich ook aanmelden als volger. Schrijven is een avontuur en bloggen is dat zeker. Met vriendelijke groet, Rein Swart.

Laat ik zeggen dat literaire kritiek voor mij geen kritiek is, zolang zij geen kritiek is op het leven zelf. Rudy Cornets de Groot.

Do not go gentle into that good night, Old age should burn and rage at close of day; Rage, rage against the dying of the light. Dylan Thomas.

Het is juist de roman die laat zien dat het leven geen roman is. Bas Heijne.

In het begin was het Woord, het Woord was bij God en het Woord was God. Johannes.



maandag 23 juni 2014

Technologie, moraal en internet, Het filosofisch kwintet, 22 juni 2014



Over de verkokering van de publieke ruimte

Dit seizoen wordt het hoofdonderwerp Technologie en moraal behandelt in verschillende deelonderwerpen, te beginnen met internet. Gasten in de Philharmonie in Haarlem zijn natuurkundige en politicoloog Rinie van Est, techniekfilosoof Bibi van den Berg en filosoof Hans Schnitzler. Zoals gebruikelijk begint Clairy Polak met een voorbeeld. Dit gaat over de grote macht van de smartphone in ons leven. Tijdens een etentje met de redactie zat de helft van het gezelschap op zijn schermpje te kijken. Hoe kijken haar gasten daar tegenaan?

Bibi noemt zich een realist. Ze zou dit verschijnsel, deze absent presence, met een antropologische blik bezien. Welke etiquette levert dit op?
Rinie heeft een tienerzoon die tijdens het avondeten niet op zijn smartphone mag kijken, maar daarop de ochtendkrant van zijn vader tijdens het ontbijt ter discussie stelde.
Hans heeft zelf geen smartphone en verwijst naar New York Stories van Woody Allen, waarin de moeder van Allen als een tegenwoordige big mother in een cloud verschijnt.
Medepresentator Ad Verbrugge stelt dat onze leefwereld verandert in een global village, waarin men niet meer aan een locatie gebonden is.

Clairy begint met de voordelen van deze ontwikkeling. De gasten dragen hun steentje bij.
Hans zegt dat er geen hiërarchie is en dat iedereen kan meedoen in de virtuele gemeenschap.
Bibi vindt dat internet het leven veranderd heeft door de informatie die voor iedereen beschikbaar komt. Rinie gaat hierop door en zegt dat op grond daarvan tegenwoordig een gelijkwaardig gesprek mogelijk is tussen patiënt en arts. Ad spreekt van een Franse Revolutie 2.0. met nieuwe vrijheid, gelijkheid en broederschap in de virtuele gemeenschap.  

Dat vindt Clairy wel genoeg positiviteit. Ze wil het hebben over de verliezers en de machtige eigenaren van het systeem. Met veel tamtam krijgt ze een Google Glass uitgereikt in een koelbox, omdat de lampen in de studio de bril teveel zouden verhitten. Ze zet hem op een kijkt in de zaal wie er iets getwitterd heeft en maakt daarna een foto van haar gasten (zie de afbeelding). Is dit wat wij willen? vraagt ze met de nodige schamperheid.

Hans zegt dat ontwikkelingen als Google Glass leiden tot verkokering van de publieke ruimte. 
Rinie vult aan dat de digitalisering van ons leven door anderen gebruikt wordt om er aan slaatje uit te slaan. Bibi zegt dat dit ongemerkt al gebeurt op Facebook. De makke is dat er juridisch weinig tegen te beginnen valt. Ons juridisch systeem is georganiseerd volgens nationale lijnen. Ad vindt dat Google Glass iets met jezelf doet. Privacy wordt diefstal, schreef Dave Eggers al.

Om te voorkomen dat private ondernemingen ons in hun klauwen krijgen, dient er een publiek debat gehouden te worden over de nieuwe digitale ontwikkelingen, zegt Rinie. Hans meent dat we ons op een kantelpunt bevinden: worden we een batterij voor de machtigen of bewaren we onze menselijke integriteit? Bibi gelooft nog in het verlichtingsideaal: onze autonomie wordt door meer kennis vergroot. Ad komt zoals gebruikelijk met een synthese ofwel een samenvatting, waarin hij zowaar de term moraal gebruikt. Omdat internet door bovenindividuele krachten wordt geregeerd is een morele afweging nodig. Die strekt zich uit tot voorbij de politiek.  

Waarom richt de EU zelf geen sociaal medium op, zo vraag ik me af.

Hier meer informatie op de Facebookpagina. Hier mijn verslag van de inleidende uitzending over het onderwerp op 18 april j.l., onder andere met John Gray.  

Geen opmerkingen:

Een reactie plaatsen